ಮಾರ್ಚ್ 22 'ವಿಶ್ವ ಜಲ ದಿನ'

ಪಂಚಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ನೀರು ಪ್ರಕೃತಿಯು ಮಾನವನಿಗೆ ನೀಡಿದ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ಕೊಡುಗೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಜೀವಿಗಳು ಉಸಿರಾಡಲು ಗಾಳಿ ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವೋ, ಬದುಕಲು ನೀರು ಅಷ್ಟೇ ಅವಶ್ಯಕ. ಇದನ್ನು 'ಜೀವಜಲ' ಎಂದು ಕರೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಇಂದು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಗರೀಕರಣದಿಂದಾಗಿ ಈ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಬತ್ತಿಹೋಗುತ್ತಿದೆ. "ನೀರಿದ್ದರೆ ಜಗತ್ತು, ನೀರೇ ಜೀವನದ ಮೂಲ" ಎಂಬ ಮಾತು ಇಂದು ಕೇವಲ ಘೋಷವಾಕ್ಯವಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಗಂಟೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮಾರ್ಚ್ 22 ರಂದು 'ವಿಶ್ವ ಜಲ ದಿನ'ವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ನೀರಿನ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಶೇ. 70 ರಷ್ಟು ನೀರಿದ್ದರೂ, ಅದರಲ್ಲಿ ಶೇ. 97 ರಷ್ಟು ಉಪ್ಪು ನೀರು. ಉಳಿದ ಶೇ. 3 ರಷ್ಟು ಸಿಹಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಹಿಮಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಕುಡಿಯಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸಿಹಿ ನೀರು ಕೇವಲ ಶೇ. 1ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಎನ್ನುವುದು ನಾವು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಬೇಕಾದ ವಿಷಯ. ಕುಡಿಯಲು, ಕೃಷಿಗೆ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಈ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನೇ ನಾವು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದೇವೆ.

ಜಾಗತಿಕ ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು: ಇಂದು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸ್ಫೋಟ, ನಗರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣದಿಂದಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳು ಬತ್ತಿ ಹೋಗುತ್ತಿವೆ. ಅಂತರ್ಜಲ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿಯುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಇರುವ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ನೀರು ಕೂಡ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಂದಿನ ಮಹಾಯುದ್ಧವೇನಾದರೂ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಅದು ನೀರಿಗಾಗಿ ನಡೆಯಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕಕಾರಿ ವರದಿಗಳಿವೆ.

ನಮ್ಮ ತುಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿಯ ಸ್ಥಿತಿ: ಹಿಂದೆ ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳು, ಕೆರೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಾವಿಗಳು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಇಂದು ಕಾಡುಗಳ ನಾಶ ಮತ್ತು ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ ನದಿ ತಿರುವು ಯೋಜನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ನಮ್ಮ ಭಾಗದಲ್ಲೂ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಅಭಾವ ತಲೆದೋರುತ್ತಿದೆ. ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರು ನಂಬಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದ 'ಕೆರೆ-ಕಟ್ಟೆ'ಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಇಂದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. 

ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣಗಳು:

ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸ್ಫೋಟ: ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನೀರಿನ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳು ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ.

ಅರಣ್ಯ ನಾಶ: ಮರಗಿಡಗಳು ಮಳೆಯನ್ನು ತರುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಕಾಯ್ದಿಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾಡುಗಳ ನಾಶದಿಂದಾಗಿ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಭೂಮಿ ಬತ್ತುತ್ತಿದೆ.

ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ: ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳ ವಿಷಕಾರಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಮತ್ತು ನಗರಗಳ ಕೊಳಚೆ ನೀರನ್ನು ನದಿಗಳಿಗೆ ಬಿಡುವುದರಿಂದ ಇರುವ ನೀರು ಕೂಡ ಬಳಕೆಗೆ ಅಯೋಗ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿ: ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಬಳಸುವ ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಮಾದರಿಯ ನೀರಾವರಿ ಪದ್ಧತಿಗಳಿಂದ ನೀರು ಪೋಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆ: ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮಿತಬಳಕೆ ಮಾಡದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಗಳ (Borewell) ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆ.

ನಗರೀಕರಣ: ಕೆರೆ-ಕುಂಟೆಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಜಲಕ್ಷಾಮಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ.

ನಾವು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು: ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಇದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಕರ್ತವ್ಯ.

ಮಳೆ ನೀರು ಕೊಯ್ಲು (Rainwater Harvesting): ಮಳೆಯ ನೀರನ್ನು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯಲು ಬಿಡದೆ ಬಾವಿ ಅಥವಾ ಇಂಗು ಗುಂಡಿಗಳ ಮೂಲಕ ಭೂಮಿಗೆ ಮರುಪೂರಣ ಮಾಡಬೇಕು.

ಹನಿ ನೀರಾವರಿ: ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಹನಿ ನೀರಾವರಿ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ನೀರಿನ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡುವುದು.

ಮಿತ ಬಳಕೆ: ಹಲ್ಲುಜ್ಜುವಾಗ, ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವಾಗ ಅಥವಾ ವಾಹನಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುವಾಗ ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಪೋಲು ಮಾಡಬಾರದು.

ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು: ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ನದಿ ಅಥವಾ ಹಳ್ಳಗಳಿಗೆ ಎಸೆಯುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು.

ಅಂತರ್ಜಲ ವೃದ್ಧಿ: ಹೆಚ್ಚು ಗಿಡ-ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಮೂಲಕ ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭೂಮಿ ತಂಪಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆ ಮೂಲಕ ಭೂಮಿಯ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

  "ನೀರು ಜೀವದ ಆಧಾರ, ಅದನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ". ನಾವು ಇಂದು ನೀರನ್ನು ಉಳಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ನಾಳೆ ನೀರು ನಮ್ಮನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಕೇವಲ ಭಾಷಣಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಜೀವನಶೈಲಿಯಾಗಬೇಕು. ನೀರನ್ನು ನಾವು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಉಳಿಸಲು ಖಂಡಿತ ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನಾವು ನೀಡಬಹುದಾದ ಅತ್ಯಂತ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಆಸ್ತಿಯೆಂದರೆ ಅದು 'ಶುದ್ಧ ನೀರು'. "ನೀರು ಉಳಿಸಿ, ಜೀವ ಉಳಿಸಿ" ಎಂಬ ಮಂತ್ರ ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನದ ಆಚರಣೆಯಾಗದೆ, ನಮ್ಮ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬದುಕಿನ ಭಾಗವಾಗಲಿ. 

ಸಂಗ್ರಹ ಲೇಖನ - ವನಜಾಕ್ಷಿ ಪಿ ಚೆಂಬ್ರಕಾನ